وطن یعنی همینجا یعنی ایران
از مشهورترین ترانه های شادی و سرور تراننه ها و اشعاری ات که در آستانه فرا رسیدن نوروز میخوانند. خوانندگان این ترانه ها را که امروز اصطلاحا" حاجی فیروز میگویند ، در دهه ها اخیر ( آتش افروز) می خواندند. حاجی فیروزها امروز این مراسم را ساده برپا می کنند اما در گذشته کار آتش افروزها با تشریفات بیشتری همراه بوده است. صادق هدایت در نیرنگستان ،ذیل جشن پیش از نوروز ، آتش افروز را گروهی سه نفری ضبط کرده که : رخت رنگ به رنگ میپوشند، به کلاه دراز و لباسشان زنگوله آویزان میکنند و به روی خود صورتک می زنند. یکی از آنها دو تخته به هم میزند و اشعاری میخواند: آتش افروز آمده سالی یک روز آمده آتش افروز صغیرم سالی یک روز فقیرم روده پوده آمده هر چی نبوده آمده و دیگری می رقصد و بازی در می آورد. در این وقت میمون باز، بند باز ، لوطی، خرس به رقص و غیره کارشان رواج دارد و ترانه های ذیل خوانده میشود: *فلفلی مرده؟ نمرده چشاش که وازه تخم گرازه *نون خورده و جون نداره دستش استخون نداره میل پشت بون نداره *امان از آش رشته بابام بزغاله کشته ننم سرکار آشه دایی م قاشق تراشه خالم میخوره .... *دختر، یه دندونه سوار پوس هندونه هندونه یورغه میره درخونه ی داروغه میره داروغه جون عرضی دارم دل پر دردی دارم شوورم زن کرده پشتشو بر من کرده یه نون ازم کم کرده این یه دونه نون پرپری من بخورم یا اکبری؟؟؟ آیا میدانستید چرا لباس حاجی فیروز قرمز رنگ و صورتش سیاه است؟ مرحوم مهرداد بهار حدس زده بود كه سياهي صورت حاجي فيروز بايد مربوط به بازگشت او از دنياي مردگان باشد. ظاهرا داستان از اين قرار است كه “ايشتر” كه همان الهه تموز است شاه –دوموزي- را برمي گزيند. يك روز الهه به زيرزمين مي رود و با ورود الهه به زيرزمين، در روي زمين باروري متوقف ميشود. نه ديگر درختي سبز مي شود و نه ديگر گياهي هست. خدايان كه از ايستايي جهان ناراحت بودند، براي پيدا كردن راه حل جلسه ميكنند و قرار ميشود كه نيمي از سال را «دوموزي» به زير زمين برود و نيم ديگر سال را خواهر دوموزي كه «گشتي ننه» نام دارد، به جاي برادر به زيرزمين برود. وقتي دوموزي به روي زمين مي آيد، بهار ميشود و تمام مراسم نوروز هم ظاهرا و احتمالا به دليل آمدن اوست. وقتي دوموزي را به زيرزمين ميفرستند، لباس قرمز تنش ميكنند و دايره، دنبك، ساز و ني لبك دستش مي دهند و اين يعني خود حاجي فيروز. صورت سياهش هم مربوط به بازگشت از دنياي مردگان است و اين شادماني ها براي بازگشت دوموزي از زيرزمين است. قوم ها و ملتهای گوناگون از جمله در آذربایگان،افغانستان،تاجیکستان ، ترکمنستان ، قرقیزستان و همچنین در زنگبار واقع در افریقای شرقی که در روزگار کهن سکونتگاه ایرانیان کوچنده بوده ، نوروز را با آیینهای گوناگون ولی با هدف مشترک جشن میگیرند. ایرانیان از ماه اسفند بر پایه ی عادت دیرینه خود دست به کار خانه تکانی میشوند و بنابر این باور که 10 روز مانده به نوروز فروهر نیاکانشان به خانه هایشان سرکشی کرده و اگر تمیز باشد از آنها خشنود شده و در درازای زندگی آنها را کمک کار هستند.ولی اگر ناپاک باشد از آنها دلخور و روی گردان. پس پیش از پنجه ی بزرگ که 20 اسفند ماه است خانه تکانی ها را تمام میکردند
زاد روز:شامگاه جشن فروردگان
ایراندوست
ایران را آزاد دوست دارم
بیایید ایران را برای خودش دوست داشته باشیم نه برای ثروتش
همواره اهورایی باشید.
بدرود
